Research Focus Library RepositoryОткрытый научный репозиторий
ARTICLE 2026 Vol 1 · No 6 UZ dc765ede2a79

Traditional and modern forms of ecological discourse in the Karakalpak language

Традиционные и современные формы экологического дискурса в каракалпакском языке | Qaraqalpaq tilinde ekologiyalıq diskurstıń dástúriy hám zamanagóy kórinisleri

Partner conferences of the International Scientific Journal Research Focus, 1(6)

Аннотация

The expression of ecological content in language is studied in linguistics within the framework of ecolinguistics and ecological discourse. In Karakalpak, however, this issue has not become the subject of dedicated research, which points to the need to study it. The research material comprises Karakalpak folk proverbs and sayings, folklore units and lexical units with ecological content used in modern ecological discourse. Semantic, comparative and ecolinguistic methods of analysis were applied. The eco- component is more productive in naming events, movements, initiatives, projects and environmentally active subjects, whereas the component jasıl (“green”) is productively used to denote space, ideas, initiatives, knowledge, signs and ecological orientation. The productive use of both components shows that ecological vocabulary is expanding not only quantitatively but also semantically and functionally.

Выражение экологического содержания в языке изучается в языкознании в рамках эколингвистики и экологического дискурса. В каракалпакском же языке этот вопрос не стал объектом специального исследования, что свидетельствует о необходимости его изучения. Материалом исследования послужили каракалпакские народные пословицы и поговорки, фольклорные единицы, а также лексические единицы экологического содержания, употребляемые в современном экологическом дискурсе. В исследовании использованы семантический, сравнительный и эколингвистический методы анализа. Компонент эко- более продуктивен в наименованиях мероприятий, движений, инициатив, проектов и экологически активных субъектов, а компонент жасыл («зелёный») продуктивно употребляется для обозначения пространства, идеи, инициативы, знания, знака и экологической направленности. Продуктивное использование обоих компонентов показывает, что экологическая лексика расширяется не только количественно, но и в семантическом и функциональном отношении.

Ekologiyalıq mazmunnıń tilde ańlatılıwı til biliminde ekolingvistika hám ekologiyalıq diskurs sheńberinde úyrenilmekte. Qaraqalpaq tilinde bolsa bul máseleniń arnawlı izertlew obyektine aylanbaǵanı máseleni úyreniw zárúrligin kórsetedi. Izertlew materialı retinde qaraqalpaq xalıq naqıl-maqalları, folklorlıq birlikler hám de zamanagóy ekologiyalıq diskursta qollanılıp júrgen ekologiyalıq mazmundaǵı leksikalıq birliklerden paydalanıldı. Izertlewde semantikalıq, salıstırmalı hám ekolingvistikalıq analiz usıllarınan paydalanıldı. Eko- komponenti kóbirek is-ilaj, háreket, baslama, joba hám ekologiyalıq belsendi subyektlerdi atawda ónimli bolsa, jasıl komponenti keńislik, ideya, baslama, bilim, belgi hám ekologiyalıq baǵdardı bildiriwde ónimli qollanılmaqta. Eki komponenttiń de ónimli túrde qollanılıwı ekologiyalıq leksikanıń sanlıq jaqtan ǵana emes, semantikalıq hám funksional jaqtan da keńeyip baratırǵanın kórsetedi.

Ключевые слова

ekologiyalıq diskursekolingvistikaekologiyalıq leksikanaqıl-maqallareko- komponentijasıl komponentiэкологический дискурсэколингвистикаэкологическая лексикапословицы и поговоркикомпонент эко-компонент жасылecological discourseecolinguisticsecological vocabularyproverbs and sayingseco- componentjasıl component

Как цитировать

Allambergenova Gúljahan Aytbaevna; Ótebaeva Dilbar Ayapbergen qızı; Алламбергенова Гульжахан Айтбаевна; Утебаева Дильбар Аяпберген кызы; Allambergenova Gúljahan Aytbaevna; Ótebaeva Dilbar Ayapbergen qızı (2026). Traditional and modern forms of ecological discourse in the Karakalpak language. Partner conferences of the International Scientific Journal Research Focus, 1(6). https://doi.org/10.66073/ReFocus-Conf/0910052

Идентификатор
https://rf-library.uz/article/dc765ede2a79/traditional-and-modern-forms-of-ecological-discourse-in-the-karakalpak-language
DOI
10.66073/ReFocus-Conf/0910052
Лицензия
Copyright (c) 2026 Karakalpak State University; Authors
Издатель
LLC Ilm-fan va innovatsiyalar akademiyasi
Добавлено в репозиторий
2026-10-31