O‘zbekistonning turli geografik-iqlim mintaqalarida tovuqlar nematodozlarining tarqalishi va mavsumiy dinamikasi

Komiljon Shuhrat o‘g‘li AKRAMOV; Xurshid Abdurajabovich SAFAROV; Behzod Karamat o‘g‘li ULUQOV

doi:10.66073/ReFocus.V5I8.0819

ARTICLE 2026 Vol 5 · No 8 UZ cea851ad6392

O‘zbekistonning turli geografik-iqlim mintaqalarida tovuqlar nematodozlarining tarqalishi va mavsumiy dinamikasi

Distribution and seasonal dynamics of nematode infections in chickens in different geographical and climatic zones of Uzbekistan | Распространение и сезонная динамика нематодозов кур в различных географо-климатических зонах Узбекистана

Komiljon Shuhrat o‘g‘li AKRAMOV Veterinariya ilmiy-tadqiqot instituti, Samarqand, O‘zbekiston
Xurshid Abdurajabovich SAFAROV Veterinariya ilmiy-tadqiqot instituti, Samarqand, O‘zbekiston
Behzod Karamat o‘g‘li ULUQOV Veterinariya ilmiy-tadqiqot instituti, Samarqand, O‘zbekiston

Research Focus International Scientific Journal, 5(8), 103–107 · ISSN 2181-3833

Full text (PDF) 281 KB DOI Publisher page

Abstract

Ushbu tadqiqotda O‘zbekiston Respublikasining turli geografik-iqlim mintaqalarida aholi xonadonlari va parrandachilik xo‘jaliklarida boqilayotgan tovuqlar orasida asosiy nematodozlarning tarqalish darajasi, hududiy va mavsumiy dinamikasi o‘rganildi. Tadqiqotlar 2022–2024-yillarda Respublikaning 11 ta viloyatida olib borilib, jami 1682 ta tezak namunasi gelmintokoprologik usullarda tekshirildi. Tadqiqotlarda Fyulleborn, ketma-ket yuvish, Berman-Orlov usulining takomillashtirilgan varianti hamda to‘liq va noto‘liq gelmintologik yorib ko‘rish usullaridan foydalanildi. Umumiy natijalarga ko‘ra, tekshirilgan tovuqlarning 779 tasi, ya’ni 46,31% nematodozlar bilan zararlangan. Nematodozlar orasida askaridioz 25,45%, geterakidoz 28,59% va kapillarioz 26,28% ekstenszararlanish ko‘rsatkichlarini namoyon qildi. Geografik-iqlim mintaqalari kesimida eng yuqori zararlanish janubiy mintaqada 62,84%, eng past ko‘rsatkich esa sharqiy mintaqada 26,15% bo‘ldi. Mavsumiy tahlil qish faslida 58,23% bilan eng yuqori, bahorda esa 28,97% bilan eng past zararlanish qayd etilganini ko‘rsatdi. Tadqiqot natijalari tovuqlar nematodozlariga qarshi kurashni hududiy va mavsumiy xavfga asoslangan profilaktika tamoyillari asosida tashkil etish maqsadga muvofiq ekanligini ko‘rsatdi.

Keywords

tovuq nematodoz askaridioz geterakidoz kapillarioz ekstenszararlanish geografik-iqlim mintaqasi mavsumiy dinamika

How to cite

Komiljon Shuhrat o‘g‘li AKRAMOV; Xurshid Abdurajabovich SAFAROV; Behzod Karamat o‘g‘li ULUQOV (2026). O‘zbekistonning turli geografik-iqlim mintaqalarida tovuqlar nematodozlarining tarqalishi va mavsumiy dinamikasi. Research Focus International Scientific Journal, 5(8), 103–107. https://doi.org/10.66073/ReFocus.V5I8.0819

Identifier: https://rf-library.uz/article/cea851ad6392/distribution-and-seasonal-dynamics-of-nematode-infections-in-chickens-in
DOI: 10.66073/ReFocus.V5I8.0819
Publisher: LLC Ilm-fan va innovatsiyalar akademiyasi
Added to repository: 2026-09-10