Research Focus Library RepositoryOpen Scientific Repository
ARTICLE 2026 Vol 1 · No 1 EN 74839a3b387e

XALQ ERTAKLARI- LINGVOKULTUROLOGIK BIRLIKLAR TADQIQIDA MUHIM MANBA

FOLK TALES - AN IMPORTANT SOURCE IN THE STUDY OF LINGUOCULTURAL UNITS | Народные сказки — важный источник в изучении лингвокультурных единиц.

Partner conferences of the International Scientific Journal Research Focus, 1(1), 243–248.pdf

Abstract

Annotatsiya: Ushbu maqolada o‘zbek xalq ertaklarininglingvokulturologik xususiyatlari va ularning xalq hayotidagi o‘rnixususida fikr bildirilgan. Ertak matnlaridagi milliy dunyoqarashniifodalovchi lisoniy birliklar, xususan, numerologik tushunchalar,mifologik obrazlar va frazeologizmlarning xalq mentaliteti bilanbog‘liqligini tahlil qilingan. Tadqiqot davomida ertak tili shunchakibadiiy vosita emas, balki milliy madaniy kodlarni tashuvchi tizimekanligi ilmiy asoslab berilgan. Xususan, o‘zbek xalq og‘zaki ijodinamunalarida mujassam bo‘lgan milliy-madaniy konseptlar, ramziyobrazlar, barqaror iboralar, maqol va matallar, mifologik tasavvurlar,hamda qadriyatlar tizimi lingvokulturologik yondashuv asosidao‘rganiladi. Tadqiqotda ertak matnlari til va madaniyatning o‘zaro uzviybog‘liqligini aks ettiruvchi asosiy manba ekanligi ilmiy jihatdan asoslabberiladi. Maqolada lingvokulturologiya nazariyasining muhimtamoyillari, jumladan, konsept tahlili, semantik maydon, diskursiv vakontekstual tahlil metodlari qo‘llanadi. Ertaklardagi qahramonlarobrazi, milliy mentalitetni ifodalovchi til birliklari, urf-odat va an’analarbilan bog‘liq leksik qatlamlar lingvomadaniy mazmun nuqtai nazaridansharhlanadi. Shuningdek, ertak matnlarida xalqning tarixiy xotirasi,axloqiy-estetik qarashlari hamda ijtimoiy tajribasi til vositalari orqaliqanday ifodalanishi aniqlanadi. Tadqiqot natijalari xalq ertaklarilingvokulturologik birliklarni aniqlash, tasniflash va izohlashda boyempirik material Manbai ekanligini ko‘rsatadi. Maqola tilshunoslik,folklorshunoslik fanlari kesishmasida olib borilayotgan izlanishlaruchun nazariy va amaliy ahamiyatga ega. 

Abstract: This article investigates the linguaculturalcharacteristics of uzbek folk tales. Linguistic units reflecting the nationalworldview in folk tale texts, in particular, the connection ofnumerological concepts, mythological images, and phraseological unitswith the national mentality, analiyzed. During the research, it isscientifically substantiated that the language of the folk tale is not justan artistic tool, but a system that carries national-cultural codes.Based on the material of Uzbek folk literature, the researchanalyzes national and cultural concepts, symbolic images, fixedexpressions, proverbs, mythological representations, and value systemswithin the framework of a linguocultural approach. The study provides ascientific justification for considering fairy tale texts as a significantsource reflecting the inseparable relationship between language andculture. 

Аннотация: В данной статье исследуютсялингвокультурологические особенности узбекских народных сказок.Анализируются языковые единицы, отражающие национальноемировоззрение в текстах сказок, в частности, связь нумерологическихпонятий, мифологических образов и фразеологизмов с народнымменталитетом. В ходе исследования научно обосновано, что языксказки является не просто художественным средством, а системой,несущей в себе национальное-культурный коды. В данной научнойстатье народные сказки рассматриваются как важный источник висследовании лингвокултурологических единиц. В частности, наматериале узбекского устного народного творчества анализируютсянационально-культурные концепты, символические образы,устойчивые выражения, пословицы и поговорки, мифологическиепрадставления и система ценностей с позицийлингвокультурологического подхода. Научно обосновываетсяположение о том, что тексты сказок выступают значимим источником,отражаюшим неразрывную связь языка и културы.

Keywords

linguaculturologyfolk talescultural codementalityconceptlinguistic picture of the worldnumerologymythologem.лингвокультурологиянародные сказкикультурный кодменталитетконцептязыковая картина миранумерологиямифологема.о‘zbek xalq ertaklarilingvokulturologiyamilliy madaniyatetnomadaniy birliklarxalq dunyoqarashifolklornumerologiyamifologema.

How to cite

qizi, Mehmonova Sarvinoz Is’hoq (2026). XALQ ERTAKLARI- LINGVOKULTUROLOGIK BIRLIKLAR TADQIQIDA MUHIM MANBA. Partner conferences of the International Scientific Journal Research Focus, 1(1), 243–248.pdf.

Identifier
https://rf-library.uz/article/74839a3b387e/xalq-ertaklari-lingvokulturologik-birliklar-tadqiqida-muhim-manba
Licence
Copyright (c) 2026 Research Focus International Scientific Journal
Publisher
LLC Ilm-fan va innovatsiyalar akademiyasi
Added to repository
2026-08-07